Contact
Zutphenseweg 6
7418 AJ Deventer
Nederland
+31 (0) 6 108 08 010
Blijf op de hoogte
Vul onderstaand formulier in om je in te schrijven voor de nieuwsbrief.
Podiumkracht: ‘Vanaf het moment dat je weet dat je ergens gaat spreken tot het moment dat je opgelucht van het podium stapt, ons boek helpt je erbij’
Podiumkracht: ‘Vanaf het moment dat je weet dat je ergens gaat spreken tot het moment dat je opgelucht van het podium stapt, ons boek helpt je erbij’
Een speech op een bruiloft. Of een presentatie voor kritische collega’s. Iedereen moet wel eens het podium op. Maar hoe doe je dat écht authentiek en zonder knikkende knieën? Daar weten Tessa van Beest, Renée Broekmeulen en Maria Punch alles van als ervaren speechschrijvers en presentatietrainers. Hun boek Podiumkracht is nu te koop.
Tekst: Cyrine Beune
Jullie schrijven over de oerbeginselen van overtuigingskracht zoals Aristoteles ze opstelde: Ethos, pathos en logos. Wat is jullie ethos, waarom zijn jullie de juiste mensen om dit boek te schrijven?
Maria: Ik ben sprekerscoach en journalistieke presentatietrainer bij BNR Nieuwsradio. Vanuit mijn radiojournalistieke achtergrond ben ik sprekers gaan coachen. Vaardigheden die je nodig hebt voor de radio zijn óók voor sprekers nuttig en daar komt mijn ervaring dus goed bij van pas, bijvoorbeeld bij een keynote of een TED-talk.
Tessa: Ik ben begonnen als speechschrijver voor onder andere Mark Rutte en het ministerie van Financiën. Ik merkte dat er behalve voor de tekst zelf, ook aandacht mag zijn voor de presentatie in het algemeen. Wij speechschrijvers hebben vaak de neiging om perfecte teksten na te streven, tot op de komma moet het kloppen. Maar, sprekers laten toch best wat steekjes vallen die afbreuk doen aan de boodschap. Zo ben ik me gaan bekwamen in presentatie-coaching.
Renée: Ik ben al bijna dertig jaar speechschrijver en geef daarnaast trainingen op de door mij opgezette Speechschrijversvakschool. Speeches schrijf ik voor uiteenlopende organisaties: van media tot onderwijskoepels, van ziekenhuizen tot ministeries. Overigens niet voor het afgelopen kabinet, maar verder alles wat enigszins deugt. Dat is ook mijn ethos.
Tessa en Renée zijn speechschrijvers. Hoe maak je daar eigenlijk je beroep van?
Tessa: Ik ben via de journalistiek de ministeries ingerold. Toen ik bij het ministerie voor Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties werkte, zat ik met twee speechschrijvers op dezelfde gang en ik dacht: dat is interessant! Het fascineerde me zo dat ik speechschrijver ben geworden. [Lacht] Ik vind stiekem dat je in speeches meer creativiteit kwijt kan dan in de journalistiek.
Renée: Toen ik dertig jaar geleden bij het ministerie van Onderwijs werkte, werd ik gevraagd om de speechschrijver van Jo Ritzen, toenmalig minister van onderwijs te worden. Niet omdat ik ervaring had in de communicatie, maar ik schreef zo leuk. Dat was het begin van een lange weg om van speechschrijven mijn vak te maken: ik had nog veel te leren.
In jullie net uitgekomen boek Podiumkracht schrijven jullie dat iedereen – man, vrouw, non-binair, extravert, introvert – op diens eigen manier krachtig op het podium kan staan. Waarom is het eigenlijk belangrijk dat we krachtig op het podium staan?
Maria: Onze maatschappij staat bol van de boodschappen, maar die boodschappen verkopen zichzelf niet. Als je gewoon op het podium gaat staan en je draait je verhaal af, dwarrelt je verhaal als het ware over je publiek. Het komt niet écht aan. Je moet geloven in je boodschap en die goed over weten te brengen. Een krachtige en eigenzinnige spreker heeft dat in zich.
Bereid je voor, neem je tijd en gun jezelf rust
In jullie net uitgekomen boek Podiumkracht schrijven jullie dat iedereen – man, vrouw, non-binair, extravert, introvert – op diens eigen manier krachtig op het podium kan staan. Waarom is het eigenlijk belangrijk dat we krachtig op het podium staan?
Maria: Onze maatschappij staat bol van de boodschappen, maar die boodschappen verkopen zichzelf niet. Als je gewoon op het podium gaat staan en je draait je verhaal af, dwarrelt je verhaal als het ware over je publiek. Het komt niet écht aan. Je moet geloven in je boodschap en die goed over weten te brengen. Een krachtige en eigenzinnige spreker heeft dat in zich.
In jullie boek pleiten jullie ook voor kwetsbaarheid in de speech, pitch of presentatie. Veel mensen zullen bij podiumkracht denken aan stoer, sterk en juist niet kwetsbaar zijn. Wat is de waarde van kwetsbaar zijn op het podium?
Renée: Het is je kracht, je kwetsbaarheid.
Tessa: Precies. Als je iets laat zien van jezelf waarin anderen zich kunnen herkennen, verbind je je met het publiek. Het is dapper om je kwetsbaarheid te laten zien en dat voelen ze in de zaal. Het moet geen trucje worden natuurlijk, dat benadrukken we ook in het boek. Je ziet weleens op sociale media dat mensen heel open zijn om vervolgens af te sluiten met: koop dit van mij. Dat voelt niet gemeend.
Welke handvatten geven jullie lezers om in hun podiumkracht te gaan staan met jullie boek?
Renée: Ons boek is gebaseerd op ‘De opleiding van de redenaar’, een boek dat de Romeinse retoricus Quintilianus 2000 jaar geleden schreef. Daarin maakt hij een onderscheid tussen de vinding, de verwoording en de presentatie.
Die indeling houden we ook aan in ons boek. We zagen tijdens onze trainingen dat mensen worstelen met hun boodschap, de vinding. Daar besteden we uitgebreid aandacht aan. Vervolgens moet je ook de juiste woorden zoeken, de verwoording, anders komt je boodschap niet aan. Daarom gebruik je ‘de taal van de zaal’, zoals wij dat noemen. En ten slotte sta je op het podium, de presentatie. Dat gaat van kleding tot hoe je je handen houdt. Ons boek helpt je bij al die fases, vanaf het moment dat je weet dat je ergens gaat spreken tot het moment dat je opgelucht van het podium stapt.
Wat zijn de drie meest gemaakte sprekersfouten die jullie zien?
Tessa: Vaak willen we te veel vertellen, te compleet zijn. Dan beginnen we bij de prehistorie en eindigen in het nu. Dat is helemaal niet nodig, sterker nog: het is voor de luisteraar niet te volgen. Beperk je tot je belangrijkste boodschap.
Maria: Niet goed voorbereid zijn, omdat je ‘maar’ een praatje gaat houden. Of je nu voor vijf man of vijfhonderd man spreekt, je hebt veel te winnen, maar ook te verliezen. Wie bijvoorbeeld slides recyclet van de vorige keer, laat de alarmbellen bij mij afgaan. Steek de aandacht erin die het verdient, dat maakt je verhaal fris.
Renée: Mensen nemen als uitgangspunt wat zij willen vertellen, in plaats van waar het publiek op zit te wachten. Natuurlijk moet je mensen niet naar de mond praten, maar houd een verhaal waarin zij interesse hebben. Verplaats je in je publiek, dat is les één op de Speechschrijversvakschool.
Wat moet de lezer zeker onthouden van jullie boek?
Tessa: De hoofdboodschap is: bereid je voor, neem je tijd en gun jezelf rust. Veel mensen bereiden het praatje tussen de bedrijven door voor, omdat ze erg druk zijn. Als je even de tijd neemt en nadenkt over de boodschap van je verhaal, komt het veel meer tot zijn recht.
Renée: Taal is een feestje, dat kun je denk ik ook wel zien aan ons boek. Met woorden spelen is leuk en woorden hebben invloed. Zoek de woorden die je doel dienen.
Maria: Je stem is een instrument van invloed. Als je daar stappen in zet en jezelf laat zien, dan gaan er zoveel deuren voor je open.
Enthousiast geworden door het verhaal van Maria, Tessa en Renée en ben je klaar om het podium zelfverzekerd te betreden? Kijk hier voor meer informatie voor Podiumkracht.
